Trudniejsze egzaminy oraz krótsze staże podyplomowe. Ministerstwo Zdrowia planuje reformę kształcenia lekarzy
Krótsze staże lekarskie i lekarsko-dentystyczne
Wiceminister zdrowia Katarzyna Kęcka wyjaśniła, że główne powody planowanych zmian to konieczność zwiększenia dostępności pacjentów do lekarzy, zwłaszcza podstawowych specjalizacji, a także poprawa jakości kształcenia – zarówno przeddyplomowego, jak i tego po uzyskaniu dyplomu.
Spełnieniem pierwszego warunku ma być skrócenie staży podyplomowych – lekarskiego o 7 miesięcy, a lekarsko-dentystycznego o 6 miesięcy. Jest to kompromis pomiędzy stanowiskami Konferencji Rektorów Akademickich Uczelni Medycznych (KRAUM), która wnioskowała o skrócenie staży, argumentując, że młodzi lekarze niepotrzebnie powtarzają na nich materiał z ostatniego roku studiów, a Naczelną Izbą Lekarską wnioskującą o pozostawienie ich w niezmienionej formie.
Ważnym efektem skrócenia staży podyplomowych będą oszczędności – ich planowany koszt na 2027 rok to ponad 1 mld 300 mln zł. Po nowelizacji miałby on wynosić ok. 680 mln. Argumentem do skrócenia staży są ponadto standardy kształcenia obowiązujące od roku akademickiego 2024/2025 – zgodnie z nimi po ukończeniu studiów lekarz powinien być gotowy do podjęcia pracy.
LEK i LDEK bez pytań jawnych, nowy egzamin kompetencyjny
Jedną z metod na poprawę jakości kształcenia ma być z kolei całkowite usunięcie puli pytań jawnych z LEK (Lekarskiego Egzaminu Końcowego) i LDEK (Lekarsko-Dentystycznego Egzaminu Końcowego). Obecnie w ogólnodostępnej bazie znajduje się 70% wszystkich zagadnień. Nowa forma egzaminów obejmie wyłącznie pytania tajne.
Lekarze w trakcie szkolenia specjalistycznego będą zobowiązani do przystąpienia do PEK – Państwowego Egzaminu Kompetencyjnego. W PES (Państwowym Egzaminie Specjalizacyjnym) pojawi się również obowiązkowa dla wszystkich część ustna.
Listę miejsc rezydenckich ustali wojewoda
Reforma zakłada również zmiany w ustalaniu rezydentur, tak aby młodzi lekarze byli kierowani do szpitali z największym zapotrzebowaniem na specjalistów z danej dziedziny. Listę podmiotów, którym przyznano miejsca rezydenckie, ustalą wojewodowie w oparciu o mapy potrzeb w konkretnych regionach. Pierwszeństwo wyboru preferowanych placówek szkoleniowych (szpitali lub przychodni) będzie przysługiwało lekarzom z najwyższymi wynikami egzaminów końcowych.
Kary za niedopełnienie obowiązku kształcenia zawodowego
Ważną informacją jest także to, że zmiany w kształceniu nie będą dotyczyć jedynie świeżo upieczonych medyków – ministerstwo planuje bowiem skuteczniej egzekwować obowiązek kształcenia zawodowego lekarzy i lekarzy dentystów. Według nowego projektu niedopełnienie go w danym okresie rozliczeniowym ma skutkować najpierw wyznaczeniem nowego terminu przez okręgową izbę lekarską, a w przypadku ponownego niewywiązania się z obowiązku – zawieszeniem prawa do wykonywania zawodu.
Nowe regulacje dla specjalizacji uzyskanych poza Unią Europejską
Reforma obejmie ponadto medyków, którzy uzyskali specjalizacje lekarskie i lekarsko-dentystyczne poza Unią Europejską. Jeżeli ich egzamin specjalistyczny nie będzie odpowiadał obowiązującemu w Polsce PES, zostaną zobligowani do specjalistycznego egzaminu weryfikacyjnego (SEW), aby móc prowadzić praktykę w naszym kraju.
Kiedy nowa ustawa o kształceniu lekarzy i lekarzy-dentystów wejdzie w życie?
Konsultacje publiczne projektu rozpoczęły się 8 czerwca 2026 roku i planowo mają trwać przez miesiąc. Wkrótce planowane jest również spotkanie z samorządem lekarskim. Jeżeli ustawa wejdzie w życie, skrócenie stażu podyplomowego będzie obowiązywało już od października 2027 roku.
Reforma ustawy o kształceniu lekarzy i lekarzy dentystów – najważniejsze zmiany:
- skrócenie staży podyplomowych lekarzy i lekarzy-dentystów do 6 miesięcy (od października 2027 roku)
- egzaminy LEK i LDEK bez jawnej bazy pytań
- kary za niedopełnienie obowiązku kształcenia zawodowego z możliwością zawieszenia prawa do wykonywania zawodu
- ustalanie listy miejsc rezydenckich przez wojewodów
- egzamin weryfikacyjny dla specjalistów spoza Unii Europejskiej.
